Otsailaren 12an, goizeko 11:00etan, gure abentura hasi zen Gordailuan, Irunen. Eguna freskoa zen, baina gure barruan jakin-mina eta emozioa bero-bero zeuden.
Ate handiak zeharkatu genituenean, lehenengo azalpena jaso genuen: Gordailua ez dela museo arrunt bat, baizik eta altxorrak zaintzen dituen leku sekretu moduko bat. Bertan gordetzen dira gure historiako objektuak, baina aurretik lan handia egiten dute haiek zaintzeko.
Nola prestatzen dituzte piezak?
Azaldu ziguten objektuak iristen direnean ez dituztela zuzenean apaletan jartzen. Lehenengo, aztertu eta dokumentatu egiten dituzte: nondik datozen, zer materialez eginda dauden eta zein egoeratan dauden.
Ondoren, garbiketa eta deskontaminazio prozesua egiten da. Pieza bakoitzaren arabera: Hautsa eta zikinkeria kentzen diete tresna bereziekin. Intsektu edo onddorik badagoen aztertzen dute. Batzuetan, pieza batzuk huts-fumigazio ganbera berezietan sartzen dituzte, barruan egon daitezkeen intsektuak edo arrautzak hiltzeko. Beste batzuetan, hezetasun eta tenperatura kontrolatutako guneetan uzten dituzte, materiala ez hondatzeko.
Helburua argia da: objektuak etorkizunerako ondo kontserbatzea, denboraren eta naturaren eraginetatik babestuta.
Biltegi barruko ibilbide magikoa
Pasillo luzeetan barrena ibili ginen, apal erraldoien artean. Ezin genuen ezer ukitu, baina begiek eta irudimenak ez zuten mugarik.
Altzari zaharrak ikusi genituen: armairu sendoak, egur iluneko mahai dotoreak… Une batez, pentsatu genuen ea zein etxetan egongo ote ziren lehen, zein familiaren sekretuak gordeko ote zituzten tiraderetan.
Beste apal batean, ezpatak zeuden. Distira isila zuten. Fantasiak hegan egin zuen: bat-batean, gaztelu bateko zaldunak irudikatu genituen, borroka handi baten atarian.
Pixka bat aurrerago, hilkutxak agertu ziren. Isiltasuna handitu zen. Nor egongo ote zen barruan? Zein garaikoa izango ote zen? Historia arnasten zen inguruan.
Kaskoak ere bazeuden: batzuk militar itxurakoak, beste batzuk zaharragoak, ia erdi apurtuta. Buruan jarri ezin genituen arren, imajinatu genuen nolakoa izango zen gudu batean babesa bilatzea.
Traste zaharrez beteriko gune batean, sukaldeko ontziak, tresna arraroak eta eguneroko objektuak ikusi genituen. Orduan konturatu ginen historiak ez dituela bakarrik erregeak eta soldaduak gordetzen, baizik eta pertsona arrunten eguneroko bizitzak ere bai.
Eta bat-batean, beste sorpresa handi bat: tigre baten hezurdura. Hortzak agerian, betiko orro baten erdian bezala. Ezin genuen sinetsi.
Momentu horretan, gure ibilbidea abentura bihurtu zen. Apal artean esploratzaile sentitu ginen, denboran zehar bidaiatzen ari bagina bezala. Objektuak ezin genituen ukitu, baina bakoitzak istorio bat kontatzen zigun isilean.
Amaiera baina hasiera bat ere bai
Irteeran, konturatu ginen Gordailua ez dela soilik gauzak gordetzeko lekua. Memoria gordetzen duen tokia da. Guk ikusi genituen objektuak han geldituko dira, zainduta, etorkizuneko belaunaldiek ere beren istorioak entzun ditzaten.
Eta gu, eskolara itzultzean, apur bat esploratzaileagoak ginen. Apur bat historiaren zaindari.
Egun hartako abentura ez zen bukatu; gure irudimenean bizirik jarraitzen du oraindik.
El 12 de febrero, a las 11:00 de la mañana, comenzó nuestra aventura en Gordailua, en Irún. El día era fresco, pero por dentro estábamos llenos de curiosidad y emoción.
Cuando atravesamos las grandes puertas, recibimos la primera explicación: Gordailua no es un museo corriente, sino una especie de lugar secreto que custodia tesoros. Allí se guardan objetos de nuestra historia, pero antes realizan un gran trabajo para conservarlos.
¿Cómo preparan las piezas?
Nos explicaron que cuando los objetos llegan no los colocan directamente en las estanterías. Primero los analizan y documentan: de dónde vienen, de qué material están hechos y en qué estado se encuentran.
Después se realiza el proceso de limpieza y descontaminación. Según cada pieza: eliminan el polvo y la suciedad con herramientas especiales. Revisan si hay insectos u hongos. A veces introducen algunas piezas en cámaras especiales de fumigación al vacío para eliminar posibles insectos o huevos. Otras veces las dejan en espacios con temperatura y humedad controladas para que el material no se deteriore.
El objetivo es claro: conservar los objetos adecuadamente para el futuro, protegiéndolos del paso del tiempo y de los efectos de la naturaleza.
Un recorrido mágico por el almacén
Caminamos por largos pasillos entre enormes estanterías. No podíamos tocar nada, pero nuestra mirada y nuestra imaginación no tenían límites.
Vimos muebles antiguos: armarios robustos, elegantes mesas de madera oscura… Por un momento pensamos en qué casas habrían estado antes, qué secretos de familia habrían guardado en sus cajones.
En otra estantería había espadas. Tenían un brillo silencioso. La fantasía echó a volar: de repente imaginamos caballeros en un castillo, a las puertas de una gran batalla.
Un poco más adelante aparecieron ataúdes. El silencio se hizo más intenso. ¿Quién habría estado dentro? ¿De qué época serían? Se respiraba historia en el ambiente.
También había cascos: algunos de aspecto militar, otros más antiguos, casi rotos. Aunque no podíamos ponérnoslos, imaginamos cómo sería buscar protección en plena batalla.
En una zona llena de objetos antiguos vimos utensilios de cocina, herramientas extrañas y objetos cotidianos. Entonces comprendimos que la historia no solo guarda reyes y soldados, sino también la vida diaria de personas corrientes.
Y de repente, otra gran sorpresa: el esqueleto de un tigre. Con los dientes al descubierto, como en medio de un rugido eterno. No podíamos creerlo.
En ese momento, nuestro recorrido se convirtió en una aventura. Entre las estanterías nos sentimos exploradores, como si estuviéramos viajando en el tiempo. No podíamos tocar los objetos, pero cada uno nos contaba una historia en silencio.
Un final que también es un comienzo
Al salir, comprendimos que Gordailua no es solo un lugar para guardar cosas. Es un lugar que guarda la memoria. Los objetos que vimos permanecerán allí, protegidos, para que las futuras generaciones también puedan escuchar sus historias.
Y nosotros, al volver a la escuela, éramos un poco más exploradores. Un poco más guardianes de la historia.
Aquel día la aventura no terminó; sigue viva en nuestra imaginación.












No hay comentarios:
Publicar un comentario